و ذا النون اذ ذهب مغاضباً فظن ان لن نقدر عليه فنادي في الظلمات ان لا اله الا انت سبحانک اني کنت من الظالمين فاستجبنا له و نجيناه من الغم و کذلک ننجي المؤمنين

سه‌شنبه، آذر ۱۵، ۱۳۸۴

پیش طرحی برای یک بازی کامپیوتری ایرانی

چند وقت قبل با يک بازي کامپيوتري ايراني آشنا شدم. بازي گويا درباره يک افسر ايراني درگير در جنگ ايران و عراق بود که بايستي از کمند عراقيها خودشو نجات مي داد و در اين اثنا با يک خانم باستانشناس که روي يک منطقه باستاني ايراني کار مي کرد آشنا مي شه. در نتيجه، بخشي از ادامه بازي در ارتباط با اشيا و لوکيشنهاي باستاني و حل معماهاي مرتبط مي گذره. البته من خودم از نزديک بازي رو نديده ام و تنها همين سايت رو ديده ام. اين پيش زمينه باعث شد براي نوشتن درباره پيش طرحي براي يک بازي ايراني که قبلاً بطور پراکنده بهش فکر مي کردم بيشتر علاقه مند بشم

فکر مي کنم موضوع مواد مخدر قابليتهاي داستاني خيلي آزادتر و متنوعتري نسبت به جنگ ايران و عراق داره. سر و کله زدن با موضوع جنگ هم براي سازنده بازي و هم شايد براي مخاطبش به لحاظ ايدئولوژيک محدوديتهايي پيش مياره ولي تقابل با قاچاق و استفاده از مواد مخدر موضوعيه که براي همه مردم به خوبي شناخته شده است و در ادبيات و سينما به وفور روش کار شده و موقعيتهاي داستاني و معنايي مختلفي مي شه درش پيدا کرد و برجسته شون کرد. درگيري فراگير مردم با مسأله اجتماعي مواد مخدر داستان بازي رو خيلي ملموستر و جالبتر مي کنه

يکي از زمينه هاي قابل توجه و منحصر به فرد ايران براي چالش مداوم نظامي و عملياتي در حوزه منطقه اي و بين المللي مسأله ترانزيت مواد مخدره. مواد مخدر به خودي خود يک مسأله بغرنج و عمده هميشگي در سطح اجتماعي در جامعه جهاني هم بوده. سرمايه گذاريهاي عمده و سودهاي قابل توجه در عرصه قاچاق مواد مخدر و تقابل مصرانه سياستهاي حاکميت ايران با اين جريان، خودش مي تونه جنبه ديگه اي از کششهاي دراماتيک داستان بازي رو بسازه. ايران موقعيت جغرافيايي منحصر به فردي سر راه ارتباطي ترانزيت مواد مخدر از افغانستان به اروپا داره که با توجه به کششها و ظرفيتهاي اجتماعي و داستاني مواد مخدر که چند مورد عمده اش رو گفتم، اين موضوع مي تونه براي بازي يا سري بازيهاي ايراني موضوع مناسب و پرظرفيتي باشه

براي بازي لوکيشنهاي متعدد و متنوعي رو مي شه تصور کرد که صحنه برخورد دو طرف درگير داستان مي شن: صحنه درگيري با يک عده از اشرار مسلح يا يک دسته از کاروان قاچاقچيان در يک منطقه صحرايي، عمليات ردگيري و درگيري يک گروه از اين اشرار در يک روستاي کويري، تعقيب و گريز و درگيري شهري در يکي از شهرهاي منطقه جنوب شرقي ايران، عمليات مراقبت و نفوذ نامحسوس و ضداطلاعات عليه يک گروه فرماندهي و هماهنگ کننده مرکزي در يکي از شهرهاي بزرگ ايران از جمله تهران. در ضمنِ موقعيتهاي درگيري که بازي رو به سمت سبک اکشن مي بره يا موقعيتهاي جمع آوري اطلاعات يا تدارکات لازم براي ادامه داستان که بازي رو به سمت سبک ماجرايي (adventure) مي بره، مي شه در موقعيتهاي متناسب با استفاده از قطعات انيميشن بين بازي (cut scenes) علاوه بر دادن اطلاعات لازم براي کامل کردن داستان بازي اطلاعات لازم براي پوشش دادن جنبه هاي اجتماعي و انساني موضوع رو هم ارائه کرد

يکي از موقعيتهاي ماجرايي بازي مي تونه به اين شکل باشه: يک از نيروهاي جوان _يا شايد ميانسال_ و داوطلب براي بررسي وضعيت و جمع آوري اطلاعات وارد يک شهر کوچک منطقه مي شه. اون مي تونه در خيابانهاي شهر رفت و آمد کنه و با مردم صحبت کنه يا سرنخهاي نيروهاي منطقه اي رو بررسي کنه. در اين حين مي شه خصوصيات مردمشناسانه و فرهنگي منطقه رو در ديالوگها_ مثلاً ساده بودن و مهمان نوازي اهالي_ و طراحي لوکيشنها _مثلاً معماري خانه ها و بازار_ و چگونگي جلو رفتن داستان گنجوند. روي قطعات انيميشن بين بازي مي شه از تمهاي موسيقي مقامي و ترانه هاي محلي استفاده کرد. براي خرق عادت يا در يک توالي حساب شده و دقيق از حوادث مي شه متناسب با پيام معنايي و انساني داستان، قهرمان داستان رو به کشتن داد! با درگير کردن مناسب اقوام محلي _مثلاً بلوچها_ مي شه يک سري از آموزه هاي فرهنگي سنتي و محلي رو البته با يک قالب مناسب و امروزي ارائه کرد. مثلاً با يک داستان و کارگرداني تصويري مناسب مي شه قاطعيت، اعتماد به نفس و بزرگواري اقوام محلي رو به عنوان لايه هاي سنتي و اصيل جامعه ايراني نشون داد

از جمله موقعيتهاي باستان شناسي شرق کشور شهر سوخته در نزديکيهاي زابله که مي شه در يک داستان موازي بهش پرداخت. مثلاً موضوع حفاران غيرمجاز و سارقان اشياي باستاني که ممکنه از طريق قاچاقچيان مواد مخدر و اشرار مسلح حمايت مي شده باشن و با هم ارتباط داشته باشند و در نتيجه اين موضوع اضافه هم مي تونه وارد داستان بازي بشه. و علاوه بر حس اخلاقي و انساني که بخاطر موضوع مواد مخدر درگير بازي شده، حس ملي گرايي مخاطب رو هم وارد بازي کرد. و به همين سياق مي شه قاچاق انسان، قاچاقچيان اقتصادي و موضوعات منطقه اي مرتبط رو وارد داستان کرد. آشنايي هر چه بيشتر سازنده بازي با شيوه هاي بيان تصويري و نمايشي و همچنين با ملاحظات مختلف مرتبط با مواد مخدر و خصوصيات فکري و فرهنگي ايرانيان بازي رو مي تونه تميزتر، موثرتر و جذابتر از کار در بياره

علاوه بر همه اينها سياست "اصولي" و انساني حاکميت ايران در تقابل مصرانه با قاچاقچيان مواد مخدر در صورتي که بازيساز به درستي اون رو در بازيش بگنجونه يک تصوير مثبت از حاکميت ايران در ذهن مخاطب بازي مي سازه. از طريق اين مجرا مي شه زمينه هاي داستاني و معنايي وسيعتري از جايگاه منطقه اي و بين المللي ايران و موضوعات مرتبط در بازي گنجوند. روي جزئيات داستاني و فکري بازي براي معرفي هر چه شفافتر و واقعگرايانه ترِ ويژگيهاي فکري و انساني بومي ايراني بيشتر از اينها مي شه کار کرد

شايد در آينده ادامه بدم

شنبه، آذر ۱۲، ۱۳۸۴

آرمان مترقی تروریسم

فکر مي کنم اگه به نحوي قضيه تروريسم و شلوغيهاي اخير فرانسه به لحاظ معنايي حداقل ارتباطي با هم داشته باشند بساط بازيهاي بچگانه آمريکا و دستگاه عقيدتي_سياسي رسمي غربي خيلي زودتر از چيزي که قبلاً مي شد تصور کرد به هم خواهد ريخت. ممکنه يک حقيقت مشترک باشه که در اقاليم مختلف و حوزه هاي اجتماعي گوناگون به اشکال مختلف ظهور مي کنه. در اقليم اجتماعي آمريکايي به صورت حرکات تروريستي شناخته شده بين المللي و در اقليم اجتماعي فرانسوي به شکل شورشهاي حاشيه شهري. به اين ترتيب بايد منتظر بود و ديد با ورود طيفهاي معترض بعدي در اقاليم و اقوام ديگه چه اشکال ديگه اي به اين شکل از مبارزه و رويارويي اضافه خواهد شد. همونطور که قبلاً نوشتم ( این و این) واي به حال بعضيا اگه واقعاً حرف حقي پشت اين گونه تحرکات باشه ولي در عوض با اقدامات مقابله اي و طرد کننده باهاش برخورد بشه. حداقل شايد به همون بعضيا اثبات بشه در تحولات اجتماعي اختلاف معني داري بين حق و ناحق وجود داره و همه چيز ساخته تخيل و توهم بشري نيست. ممکنه دير يا زود غرور غربي خدشه دار بشه و متفکران غربي بعد از مدتها براي اولين بار بطور ثانويه و براي واکنش نشون دادن به پديده اي که به ابتکار عرب وحشي و سياه بي فرهنگ رقم مي خوره ناچار بشن در مقياسهاي بزرگ اجتماعي به تجزيه تحليل و کنترل سيستماتيک اجتماعي و آينده يابي حوادث اخير دست بزنن

اينجا هم داستان مثل برخورد عمومي دستگاههاي اجتماعي با معضلات اجتماعيه. برخورد دستگاههاي اجتماعي اغلب با معضلات اجتماعي ابتدائاً به شکل انکار و قهرآميزه. و تنها بعد از شيوع و بروز مشخص پديده و گذشتن از مرز بحران، دستگاههاي مختلف به تکاپو ميفتن و بطور پراکنده و ناموثر واکنش نشون مي دن و در مرحله بعد خواهد بود که رويکردي منطقي و متعادل و همه جانبه به معضل در پيش گرفته مي شه. حالا تو معادله بالا به جاي معضل اجتماعي تروريسم رو بذاريد و واکنشهاي دستگاههاي اجتماعي غربي رو بازخواني و ارزيابي کنيد. فکر مي کنم به اين ترتيب تا حدود زيادي جايي که نئومحافظه کاران آمريکا و سارکوزي و دوستاشون واستاده اند مشخص مي شه. به اميد روزي که دستگاههاي اجتماعي غربي از اين مرحله ابتدايي و نابالغ به مراحل متکامل بعدي تغيير فاز بدن و قادر بشن رويکردي منطقي، متعادل و همه جانبه به موضوع داشته باشند. به اين ترتيب کم کم زمانش خواهد رسيد تا جامعه بشري پتانسيلهاي فرهنگي و مدني فراموش شده اش رو بشناسه و اقوام و جوامع فراموش شده، در عرصه تأييد شده و مورد توجه تمدني فعال بشن و به شکوفايي برسند. وقتشه تا اين برداشت فکري و فرهنگي که تمدن و زندگي ايده آل در غرب و غربي خلاصه مي شه متعادل و ديگرگون بشه. و بعضيا به سادگي براي تبرئه خودشون در تحليل اين گونه اتفاقات براي نشون دادن اين که چقدر افق نگاهشون کوتاهه چيزايي ننويسند که در اونها اقوام شرقي و مسلمان به کينه توزي متهم بشن. ولي گويا فعلاً لااقل بعضي از ما شرقيها مجبوريم با ابزارهايي دنيا رو تجربه و مزمزه کنيم که ديگران اسمش رو ترور و شورش مي ذارن

در چه فضاي معنايي و در چه ترتيب منطقي ترور و تروريسم رو محکوم مي کنيم؟ براي پاسخ دادن به اين سوال به نظر مفيد خواهد بود اين فرض رو در نظر داشته باشيم که بين باور غربي و باور عمومي انساني مي شه نوعي افتراق قائل بود. اين نکته بديهي رو به خاطر بياريم که برداشتها و شناختهاي ما از موضوع ترور و تروريسم قوياً تحت تأثير انگاره ها و محصولات فکري غربيه. با توجه به اين مسأله که تروريسم لااقل در ظاهر موضوع مستقيماً و قوياً در تضاد و مخالفت با منافع و خواسته هاي غرب جهت گيري کرده مي شه به اين نتيجه نزديک شد که اشکال متداول رسانه ها و افکار عمومي غربي کمتر مي تونن اين گره معنايي رو باز کنند تا بتونن بعدش با نگاهي همه جانبه و عادلانه موضوع رو تحليل و تفسير کنند. بنابراين اين هايپوتز مي تونه همچنان مطرح باشه که دستگاه رسانه اي و فکري غرب به خصوص براي استفاده کردن هر چه ناعادلانه تر و در رويکردي هر چه کورکورانه و خوش خيالانه تر، اين مفهوم رو بنا به دلخواه و علاقه منديهاي خودش پرورده؟ در برابر اين تصور از تروريسم مي شه رويکردي متفاوت به ترور و تروريسم داشت. مي شه اين موضوع رو بررسي کرد که آيا تروريسم چه چيزي جز پاسخ به رويکردها و رفتارهاي نامتناسب و ناعادلانه غرب و سيستم حاکم جهاني مي تونه باشه؟

ملتهاي ضعيف در برابر چهره تهاجمي و غيرانساني غرب که از وراي دستگاه در هم پيچيده فکري و عملياتيش هر چه مخفيانه تر و نامحسوستر عمل مي کنه چگونه مي تونن واکنش نشان بدن وقتي مسيرهاي واکنش مسالمت آميزتر به شدت و وسواس از سوي غرب کنترل و محدود مي شه. شايد بعضي لايه هاي تحت ستم جامعه جهاني در چنين شرايطي حق داشته باشند دست به رفتارهايي بزنند که از حدود استانداردهاي غربي عدول کنه. حتي اگر بر اين باور باشيم که تروريسم _آنچنان که واقعاً هست و نه آنچنان که علاقه مندند نمايانده بشه_ مغاير با استانداردهاي عمومي و قطعي انساني است کافي است درصد ناچيزي اين فرض رو در ذهن نگه داريم که هيچ معيار ذهني و اعتباري که ما انسانها وضع کرده باشيم نمي تونه حکم قطعي و مطلق باشه و در هر دوره زماني هر رويداد جديد اجتماعي ممکنه بازبيني و تجديدنظر در اصول قبلاً بديهي انگاشته شده رو لازم کنه. در چنين صورتي محتمله اين امکان رو بدست بياريم که کورکورانه و ايده آليستي در اين مورد اظهارنظر قطعي نکنيم. اصولاً چنين پديده هاي قبلاً ناديده گرفته شده اي هستند که با آشکار شدن و خودنمايي کردن و تحميل خود به دستگاه شناختي و فکري سنتي قبلي، دوران جديد انديشه و زندگي انساني رو فرم مي دهند. دوراني که برداشت و رويکردي منطقي به موضوع جايگزين برداشت ساده انگارانه و متحجرانه گذشته مي شه و از اين طريق عنصر مهمي از زندگي انساني که قبلاً فراموش شده بود يادآوري و تضمين مي شه. لااقل انگاره هاي فرامدرن به ما پيشنهاد مي کنند چنين رويکردي رو در نظر داشته باشيم. گويا چرخ پست مدرنيسم به نفع تروريسم و عليه برداشتهاي قالبي ضدتروريسم مي چرخه

حتي اگه مصطفي عقاد مي ره حتماً دوباره صلاح الدينهايي ظهور خواهند کرد که با افواج سربازان و شواليه هايي که از انگليس و فرانسه و رم به سوي بيت المقدس بسيج شده اند روبرو بشه و در عين حالي که پاسخ مناسبي در عرصه جنگ و جدال به حريفان مي ده بزرگواري و بخشندگيش همچنان تا قرنها زبانزد دشمنانش باقي مي مونه. صلاح الديني که بعدها مصطفي عقاد ديگري بهش علاقه مند مي شه و سعي مي کنه از بطن حوادث تاريخي بيرونش بکشه. بايد صبر کرد و ديد نسلهاي بعدي مبارزان چه در چنته خواهند داشت.

سه‌شنبه، آذر ۰۸، ۱۳۸۴

اسطوره زن و مدرنیته

عليرغم تمام تلاشي که مدرنيته بنا به مقتضايش در رمزگشايي و کدزدايي از وجود زن کرده همچنان در حوزه هاي بزرگي اعوجاج منطقي و نشئه حسي-شناختي ناشي از انرژي و جلوه زنانه در شناخت و روابط اجتماعي زندگي امروز باقي مانده. هر چند کاملاً پذيرفتني است که جايگاه زن امروزي به مذاق مدرن ما بسيار مقبولتر از چيزي باشد که در مورد زن محدود و فرو رفته در هاله ابهام سنتي بود و زن خودآگاه و انتخابگر امروز بسي توانمندتر از زن نمونه سنتي است. اما عليرغم اين مدرنيته به هيچ وجه نتوانسته جايگاه پايدار و در خوري براي زني که به سطح اجتماع کشيده مهيا کند و تنها در بهترين حالت زن امروز در فازي گذار و ناپايدار که اميد است روزي به جايگاهي کامل و همه جانبه برسد قرار دارد. در واقع سوالات و ابهامات دنياي زن در مرزهاي فلسفه و شناخت امروز بشري قرار دارد و از عمده مسؤوليتها و چالشهاي پيش روي دستگاه فکري پيشتاز مدرن سامان دادن مناسب به اين سوالات خواهد بود

شايد بهتر باشد در برخورد با مفهوم فلسفي و اجتماعي زن به جاي رويکرد يک جانبه گرا و ايده آليستيِ منطقي، به رويکردي واقع گرايانه و دو بعدي تغيير مسير دهيم.شايد مناسبتر باشد جنبش فمينيسم در راستاي ارتقاي جايگاه منطقي زن و در نتيجه بهبود کارکرد و رتبه اجتماعي زن به جاي ريشه کني و لجاجت ايده آليستي با کارکردهاي سنتي زن در نظام اجتماعي، بخشي از وظايف سنتي زن را به مرد منتقل کند و بدينوسيله فضا را براي تنفس عقلگرايانه زن بازتر کند چنان که اين روند ديرزماني است شروع شده و بروزهاي گوناگونش در سطح جامعه ديده مي شود. اما اين که اين تعادل کارکرد جنسي مدرن چگونه و در چه حالتي به پايداري و کارايي حداکثر مي رسد احتمالاً نياز به گذشت زمان و کار فکري بزرگتر و دامنه داري دارد. در چنين وضعيتي زن با پذيرفتن خودآگاهانه کليت کارکردهاي رمزآلود اجتماعي خود به جاي تنش و تناقض دروني و اجتماعي با ديدگاهي گشاده و پذيرا و با همکاري متقابل مرد به تعديل متناسب نقشهاي ريشه دار اجتماعي خود مي پردازد. و البته چنين چرخش و بازگشتي به مذاق مدرنيته متحجر تک بعدي و مطلق انگار خوشايند نبود ولي در فضاي منعطف و گشوده پست مدرن بهتر قابل پي گيري خواهد بود

مسأله فلسفي زن از جمله جايگاههاي بروز تضاد و ضعف شيوه نگرش مدرن است. چنانکه مي بينيم عليرغم اصرار و جهت گيري تند و مستمر متفکران و استراتژيستهاي اجتماعي مدرن در رمزگشايي، نوترال کردن و مسطح سازي معنايي وجود زن همچنان زن در اشکال ظهور مدرن خود نيز حجم بزرگي از ملاحظات منحصر به فرد فراعقلاني و غيرقابل تعريف را در جامعه و در روابط خود جابجا مي کند. بنيانهاي فلسفي مدرن به طرز باورنکردني سست و متزلزل است و در موارد نقض متعددي زير سوال مي رود. به نظر مي رسد مدرنيته تنها حوزه شناختي بسيار محدودي را وارد خودآگاه جمعي بشر امروزي کرده و به خاطر رويکرد متصلب و محدودش همچنان در حوزه هاي بزرگي از زندگي انسانها هيچ پوشش شناختي برقرار نکرده است و به همين دليل هيچ روش برخورد مدون اجتماعي در اجتماع براي آنها در هيچ کجاي دنيا موجود نيست. مثلاً حوزه موسيقي و سينما دريچه هاي شناختي ابتدايي هستند که امکان رهايي ذهن از اتاقک بسته مدرنيته را فراهم مي آورند و با بي اعتنايي به نگرانيها و گرايشهاي مدرن سال به سال قدرت و تنوع بيشتري مي گيرند و مي روند تا بنيان فلسفي محدود دستگاه مدون اجتماع امروزي را به سمت انقلابي عظيم و فراگير ببرند. عليرغم شيوع فراگير باورهاي فرامدرن در لايه هاي غيررسمي جامعه مدرن گويا طيفهاي هاي رسمي دستگاه مديريت اجتماعي امروزي در نوعي بن بست شناختي مدرن قفل شده اند، چنان که گويا قادر نيستند با مباني فلسفي و اصول کاري خود خواسته ها و گرايشات جديد را فرموليزه و در دستگاه پسيني مدرن خود اهلي و کارکردي کنند. تأييد اين فرضيه نيازمند کنکاش در جهت کشف هر گونه فاصله فلسفي و فکري بين دستگاه رايج مديريت اجتماعي و باورهاي عمومي جامعه است

اميد است زن فرامدرن برخلاف زن مدرن آزاد از بسياري از تناقضات و تنشهاي شناختي و فکري بوده و در آرامش و رضايت بهتري به سر برد. او به تعادل جديدي از کارکردهاي سنتي و گرايشات مدرن خواهد رسيد. چه بسا ترکيب جديدي از اقتدار و لطافت اسطوره زن در چنان جامعه اي ظهور کند و تأييد و تثبيت شود

دوشنبه، آبان ۳۰، ۱۳۸۴

رستاخیز خواب آلود

نمي دونم تا حالا چنين تجربه اي داشتيد؟ براي خودم زياد اتفاق افتاده و از بعضي دوستان اطرافم هم شنيده ام که چنين تجربه اي داشته اند. يه فاز جالب هست بين خواب و بيداري. موقعي که مي خواهيم از مرحله خواب وارد مرحله بيداري بشيم. انگار پس مانده اي از خوابمون يا بخشي از خاطرات ذهني مون يا افکارمون در اين فاز بين خواب و بيداري متجلي مي شن. تو اين فاز نه کاملاً خواب و ناخودآگاه و بي ادراک هستيم و نه کاملاً بيدار و تو محيط رواني و فيزيکي _محدودي_ که درش به سر مي بريم. چيزي که بيشتر در اين زمان برامون تداعي مي شه يک ريتم موسيقيه که قبلاً شنيديم که به صورت خودبخود در ذهنمون نواخته مي شه. مثلاً يه بار ترانه اي که چند سال قبل زياد شنيده بودم و کم و بيش حفظش بودم در حالي که تو اين چند سال اصلاً يادم رفته بود و بهش فکر نمي کرده ام يه هو يه روز که از خواب بيدار شدم تو ذهنم تداعي شد و اون روز مدام سعي مي کردم قسمتهاي بيشتري ازش رو به خاطر بيارم. موضوع فقط به خاطر آوردن يک ترانه و موسيقي قديمي نيست. حسش عجيبه. اين تجربه بين خواب و بيداري يه جوري سر به اطلاق
مي زنه. اثر چيزي که تجربه مي کني کامل و قدرتمنده. احساس مي کني کاملاً درش حل شده اي

يه تجربه جالب بين خواب و بيداري که داشتم مربوط به چندين سال قبل بود. ارديبهشت سال هفتاد وشش تو منطقه جنوب خراسان زلزله بزرگي اومد که ما رو هم تو مشهد سر کلاس درس لرزوند. اين شانس بزرگ رو داشتم که موقع يکي از پس لرزه هاي قدرتمند اون زلزله تو تابستون اون سال براي تعطيلات تو اون منطقه باشم. اون شب مهمون چند تا از عموهاي مجردم بودم. نيمه شب با مخلوطي از صداي عموي بزرگترم _و بقيه عموهام_ که با هراس و التماس بلند بلند ذکر مي گفت و تکونهاي مشخص زمين به آرامي از فاز خواب وارد فاز بيداري شدم. اصلاً نمي شه به کابوس تشبيهش کرد. اين تجربه خيلي روم اثر گذاشت. حالا که فکر مي کنم مي بينم اون تجربه ام خيلي شبيه تصويريه که معمولاً از قيامت رسم ميشه

چند روز قبل که از خواب بيدار شدم بدون هيچ پيش زمينه ذهني _بخشي از_ يک آيه قرآن مدام تو ذهنم تکرار مي شد. و اين تکرار واجد همون اثرات عجيب غريبي که قبلاً گفتم بود. انگار که بر خودم وحي شده باشه! (مطمئن نيستم اينجا بکار بردن کلمه وحي درسته يا نه ولي در هر حال اصلاً منظورم اين نيست که وحي نبوي يه چنين چيزي بوده يا کوچکترين شباهتي به چنين تجربه اي داشته) جالبه که قبلاً در دوران نوجواني _تا همين اواخر_ با کم اعتنايي و نوعي بي اهميت تلقي کردن از کنار اين آيه گذشته بودم. ولي اون روز اين فرصت رو پيدا کردم که خودموني تر نسبت خودم رو با اون آيه بسنجم و خيلي زود فهميدم چقدر سطحي باهاش برخورد کرده بودم. و اين که چطور در برابر عظمتش حقيرم
اون تکه آيه اين بود: لن تنالوا البر حتي تنفقوا مما تحبون

حالا که فکر مي کنم مي بينم شايد يک دليل اون برخورد اوليه ام با آيه تکرار مداومش در محيط اطرافم بود بدون اين که مصداق عمليش رو بفهمم يا ببينم يا حتي فقط فرصت داشته باشم شمه اي نظري از عمق معناش رو بفهمم يا بهم معرفي بشه. اون آيه و خيلي آيه ها و مفاهيم مشابه ديگه، نقل صحبتهاي مجالس _ظاهراً_ ديني و مذهبي اطرافم و اطرافمون بوده و هست بدون اين که در محيط خارج ديده و تجربه بشن. چطور آدمهايي کوچيک و محدود و بسته مي تونن رابطه اي متعادل و متناسب با مفاهيم بلند و توداري که تنها تصوير معوج و ساده شده اي از اون رو ارائه مي کنند برقرار کنند. نادانيها و حقارتها و محدوديتها و بي تجربگيهاي ما اين مفاهيم بزرگ رو محاصره کرده و مستحيل کرده اند. اين وسط حتماً موقعيت آدمهايي که ادعاي عرضه و تعليم دين و مذهب رو يدک مي کشند يا حتي تنها مي خواهند ازش دفاع کنند خطرناکتر و لرزانتر و در معرض اتهام بيشتريه. ياد شريعتي افتادم که زماني مي گفت صحبت کردن در جمع جوانان ايراني خيلي مشکلتره از صحبت کردن در جمع جوانان اروپايي، آفريقايي يا کساني که چيز چنداني از اسلام نشنيده اند. چون دانسته ها و تجربه هاي اجتماعي قبلي مذهبي جوانان مسلمان آکنده از جهت گيريهاي مختلفيه که شاید باعث موضعگيري منفي يا سطحي نگرانه اونها در برابر عبارات و مفاهيم مذهبي بشه

پنجشنبه، آبان ۱۲، ۱۳۸۴

عکس یادگاری


السلام عليکم يا اهل بيت النبوة و موضع الرسالة و مختلف الملائکة

والحق معکم و فيکم و منکم و اليکم

و انتم اهله و معدنه

اين چند تا عکس رو همين امشب گرفتم

يادگاري آخرين شب ماه رمضان امسال